Σεξουαλικές Δυσλειτουργίες

Τα σεξουαλικά προβλήματα που απειλούν τον άνδρα και επηρεάζουν τη σεξουαλική του έκφραση και συμπεριφορά μπορούν να συνοψιστούν στις παρακάτω κατηγορίες:

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΔΙΕΓΕΡΣΗΣ :
Στυτική διαταραχή
Η πιο συχνή από τις διαταραχές της διέγερσης είναι η στυτική δυσλειτουργία. Πρόκειται για την επίμονη, παροδική ή επανειλημμένη αδυναμία του άνδρα να αποκτήσει ή να διατηρήσει στύση, ικανή για σεξουαλική δραστηριότητα και ολοκληρωμένη σεξουαλική επαφή. Μπορεί να είναι πρωτοπαθής, δηλαδή να συμβαίνει από την αρχή της σεξουαλικής ζωής του ατόμου ή δευτεροπαθής, δηλαδή να εμφανιστεί μετά από κάποιο διάστημα κατά το οποίο ο άνδρας λειτουργούσε ικανοποιητικά. Παράλληλα, διακρίνεται σε ευκαιριακή στυτική διαταραχή όπου το στυτικό πρόβλημα  παρουσιάζεται σε ορισμένες καταστάσεις, ενώ σε κάποιες άλλες όχι και σε γενικευμένη όπου το στυτικό πρόβλημα απασχολεί τον άνδρα σε όλες τις σεξουαλικές του επαφές. Είναι δυνατό να οφείλεται τόσο σε οργανικούς όσο και σε ψυχολογικούς παράγοντες.
Ο άνδρας δίνει μεγάλη έμφαση στην καλή σεξουαλική λειτουργία του, την οποία σε πολλές περιπτώσεις ταυτίζει με την καλή στύση. Ένα στυτικό πρόβλημα συχνά επηρεάζει σε πολύ μεγάλο βαθμό την ψυχολογία του άνδρα, ο οποίος θορυβείται και καταρρακώνεται ηθικά, θεωρώντας πως αυτό που του συμβαίνει του αλλάζει όλη τη ζωή και τον εκθέτει ανεπανόρθωτα στα μάτια της συντρόφου του. Πολλές φορές, κυριαρχείται από φόβο και κάνει συνεχώς άσχημες σκέψεις γύρω από το πρόβλημα. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να αγχώνεται σε μεγάλο βαθμό και έτσι σε κάθε επόμενη σεξουαλική επαφή ξεκινάει με το άγχος για το αν θα μπορέσει να κρατήσει τη στύση του και να λειτουργήσει ικανοποιητικά. Με τον τρόπο αυτό μπαίνει σε ένα φαύλο κύκλο δυσλειτουργικών σκέψεων από τον οποίο δύσκολα μπορεί να απεγκλωβιστεί τελικά. Δεν είναι σπάνιο να μειωθεί και η συχνότητα των σεξουαλικών του επαφών ή ακόμα και να αποφεύγει να βρεθεί ερωτικά με κάποια σύντροφο για να μη δει και πάλι τη στύση του να χάνεται. Άλλες πάλι φορές, αυνανίζεται ακόμα και με μηχανικό ή σχεδόν καταναγκαστικό τρόπο προκειμένου να επιβεβαιώσει αν και εκεί αντιμετωπίζει το ίδιο πρόβλημα. Αισθήματα ανασφάλειας, φόβου και ενοχής κάνουν την εμφάνισή τους και επηρεάζουν τη γενικότερη ψυχολογική κατάσταση του ατόμου.

Νόσος του Peyronie
Η νόσος του Peyronie χαρακτηρίζεται από την εμφάνιση ινώδους ιστού στο λευκό χιτώνα του πέους. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την εμφάνιση σκληρών πλακών σε κάποια τμήματα του πέους. Οι πλάκες αυτές προκαλούν συνήθως κάμψη, γωνίωση και πόνο κατά τη σεξουαλική επαφή, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις δεν είναι εφικτή η εισχώρηση του πέους στον κόλπο της γυναίκας. Αν και οι αιτιολογικοί παράγοντες αυτής της διαταραχής δεν έχουν εξακριβωθεί πλήρως, επικρατέστερη τείνει να είναι η άποψη του τοπικού τραυματισμού του λευκού χιτώνα κατά τη σεξουαλική επαφή.
Το παραπάνω πρόβλημα κάνει επώδυνη τη στύση για τον άνδρα και πολλές φορές προκαλεί δυσμορφία στο πέος, με αποτέλεσμα να αισθάνεται εκτός από φόβο και ντροπή για τα γεννητικά του όργανα. Η νόσος του Peyronie σε κάποιες περιπτώσεις συσχετίζεται και με την εμφάνιση στυτικής διαταραχής.

Πριαπισμός
Ως πριαπισμός ορίζεται η επίμονη και παρατεταμένη στύση που καταλήγει να είναι επώδυνη για τον άνδρα που πάσχει από αυτή. Πολλές φορές η στύση παραμένει ακόμα και μετά την εκσπερμάτιση και είναι πιθανό μελλοντικά να προκαλέσει στυτική διαταραχή.

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΕΚΣΠΕΡΜΑΤΙΣΗΣ:
Πρόωρη εκσπερμάτιση
Η πρόωρη εκσπερμάτιση είναι η πιο συχνή από τις διαταραχές της εκσπερμάτισης και εμφανίζεται σε  πολύ μεγάλο μέρος του ανδρικού πληθυσμού. Ο άνδρας δεν έχει το βουλητικό έλεγχο της εκσπερμάτισής του και φτάνει σε αυτήν με ελάχιστες κινήσεις μέσα στον κόλπο της γυναίκας ή ακόμα και πριν προλάβει να γίνει διείσδυση, ενώ η σύντροφος συνήθως δεν προλαβαίνει να έχει οργασμό. Δεν θεωρείται ότι υπάρχει πρόβλημα εάν η σύντροφος έχει η ίδια δυσκολία να φτάσει σε οργασμό. Είναι κατά βάση ψυχολογική διαταραχή και μπορεί να εμφανιστεί από την αρχή της σεξουαλικής ζωής ενός άνδρα ή στην πορεία αυτής.

Επηρεάζει σε πολύ μεγάλο βαθμό τη σεξουαλική συμπεριφορά του άνδρα και είναι μια διαταραχή που μπορεί πραγματικά να απειλήσει το ζευγάρι, καθώς η σύντροφος θυμώνει και αντιλαμβάνεται ως απόρριψη και εγωιστική συμπεριφορά τη στάση του ερωτικού της συντρόφου, θεωρώντας πως δεν τον ενδιαφέρει να την ικανοποιήσει. Ο ίδιος ο άντρας φαίνεται να δυσανασχετεί πολύ με την προωρότητά του, καθώς αυτή δεν του επιτρέπει να απολαύσει τη σεξουαλική πράξη. Είναι δυνατό να έχει βλαβερή επίδραση στη σεξουαλική ζωή τόσο του άνδρα όσο και της συντρόφου του. Συχνά συνδέεται και με στυτική διαταραχή καθώς ο άνδρας στην προσπάθειά του να καθυστερήσει την αναπόφευκτη εκσπερμάτισή του, είναι δυνατό να σκέφτεται άσχετα ή δυσάρεστα πράγματα που μειώνουν τη διέγερση του με αποτέλεσμα την απώλεια της στύσης του.
Επιπλέον, ένας άνδρας με πρόωρη εκσπερμάτιση τείνει να μειώνει τον χρόνο που αφιερώνει στα προκαταρκτικά παιχνίδια ή και να τα αποφεύγει προκειμένου να «προλάβει». Από την άλλη, η σύντροφός  δεν δέχεται αρκετό ερεθισμό και δεν προλαβαίνει να έχει την επιθυμητή διέγερση, κάτι που ίσως την εμποδίζει τελικά από το να απολαύσει τη σεξουαλική επαφή. Ο πρόωρος άνδρας νιώθει πανικό στη σκέψη της εκσπερμάτισης και αισθάνεται ότι ρεζιλεύεται και εκτίθεται στη σεξουαλική του σύντροφο, με αποτέλεσμα να μην έχει ακόμα και την επιθυμία να εμπλακεί σε σεξουαλική επαφή, εφόσον γνωρίζει τι πρόκειται να συμβεί και πάλι.

Καθυστερημένη εκσπερμάτιση
Η καθυστερημένη εκσπερμάτιση σχετίζεται με τη δυσκολία που έχει ο άνδρας να φτάσει στο τέλος της σεξουαλικής πράξης και να έχει οργασμό. Αν και στο παραπάνω πρόβλημα φαίνεται να επιδρούν ψυχολογικοί παράγοντες, όπως η απουσία ψυχικής συμμετοχής κατά την σεξουαλική επαφή, ενοχοποιούνται περισσότερο παρεμβάσεις ψυχιατρικού τύπου  (π.χ. ψυχοφάρμακα) και οργανικά προβλήματα που συνδέονται με το αντανακλαστικό τόξο της εκσπερμάτισης.
Είναι ένα πρόβλημα που επηρεάζει τον άνδρα και τη σύντροφό του, η οποία δυσφορεί από την παρατεταμένη χρονικά σεξουαλική επαφή και ανυπομονεί να τελειώσει, ενώ μπορεί να αισθάνεται και πόνο λόγω μειωμένης διέγερσης.

Ανασταλμένη εκσπερμάτιση
Πρόκειται για την αδυναμία του άνδρα να εκσπερματίσει κυρίως κατά την σεξουαλική επαφή με κάποια σύντροφο, ενώ συνήθως δεν αντιμετωπίζει το ίδιο πρόβλημα και κατά τον αυνανισμό. Τα αίτια της ανασταλμένης εκσπερμάτισης είναι περισσότερο ψυχογενή και σχετίζονται με την γενικότερη ψυχολογική κατάσταση του ατόμου στη σχέση του, αλλά και με την ψυχοσεξουαλική του ωρίμανση. Εκτός από τα ψυχολογικά αίτια, το πρόβλημα μπορεί να οφείλεται και σε οργανικά (αντικαταθλιπτικά, κατασταλτικά του κεντρικού νευρικού συστήματος, βλάβες του νωτιαίου μυελού κ.α.)
Ο άνδρας που δεν μπορεί να εκσπερματίσει, αισθάνεται άσχημα και προσπαθεί με αγωνία και ιδεοληπτική επιμονή να τα καταφέρει. Η επίμονη αυτή προσπάθεια αλλά και το άγχος που συνοδεύει την αποτυχία του για εκσπερμάτιση τον ωθούν συχνά σε μια καταναγκαστική σεξουαλική πράξη, που ο ίδιος δεν απολαμβάνει την επαφή από ένα σημείο και μετά. Είναι πιθανό λόγω του παρατεταμένου χρόνου επαφής αλλά και της έντονης προσπάθειας να χάσει τη στύση του. Από την άλλη πλευρά η σύντροφος αισθάνεται ότι δεν του είναι αρκετά ποθητή και χρεώνει τον εαυτό της και τη θηλυκότητά της για το πρόβλημα του συντρόφου της.

Παλίνδρομη εκσπερμάτιση
Μέσω του αντανακλαστικού τόξου της εκσπερμάτισης συσπάται ο αυχένας της ουροδόχου κύστεως, με αποτέλεσμα το σπέρμα να προωθείται προς το έξω στόμιο της ουρήθρας και όχι προς την ουροδόχο κύστη. Μετά από επεμβάσεις του προστάτη αδένα ή μετά από φαρμακευτική αγωγή για την αντιμετώπιση διαταραχών του αδένα αυτού, είναι πιθανό να προκληθεί βλάβη στο μηχανισμό αυτό και έτσι αντί το σπέρμα να προωθείται προς τα έξω, να καταλήγει στο εσωτερικό της ουροδόχου κύστεως. Έτσι, αναστέλλεται η φυσιολογική πορεία του σπέρματος, ενώ δεν φαίνεται να επηρεάζεται το αίσθημα του οργασμού που βιώνει ο άνδρας.
Το πρόβλημα αυτό επηρεάζει ψυχολογικά το άτομο το οποίο είναι πιθανό να αισθάνεται άσχημα για αυτή την ιδιαιτερότητά του. Παράλληλα, απειλεί το ζευγάρι που θέλει να κάνει παιδί καθώς δημιουργεί προβλήματα στη διαδικασία αναπαραγωγής.

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΕΠΙΘΥΜΙΑΣ
Μειωμένη σεξουαλική επιθυμία  

Πρόκειται για επίμονη και συνεχή μείωση ή και απουσία διάθεσης για σεξουαλική δραστηριότητα και σεξουαλικών φαντασιώσεων,  χωρίς να υπάρχει παράλληλα κάποια άλλη σεξουαλική δυσλειτουργία. Είναι μια διαταραχή που μπορεί να οφείλεται είτε σε οργανικούς (ορμονικούς) είτε σε ψυχολογικούς παράγοντες

Σεξουαλική αποστροφή
Πρόκειται για επίμονη  αποστροφή, αίσθημα δυσφορίας και αποφυγή σχεδόν κάθε σεξουαλικής δραστηριότητας και είναι μια διαταραχή που οφείλεται κατά βάση σε ψυχογενή αίτια.
Οι διαταραχές της επιθυμίες, αν και παρουσιάζονται πολύ πιο συχνά στον γυναικείο πληθυσμό, επηρεάζουν τη σεξουαλική ζωή του άνδρα και προκαλούν προβλήματα στη σεξουαλική του έκφραση. Ωστόσο, συνήθως η μειωμένη ερωτική επιθυμία είναι το αποτέλεσμα μιας άλλης σεξουαλικής δυσλειτουργίας (π.χ. ο άνδρας που αντιμετωπίζει πρόβλημα με τη στύση του και από φόβο μην εκτεθεί αρχίζει να αποφεύγει τις σεξουαλικές επαφές)

Τα προβλήματα αυτά δημιουργούν αισθήματα ενοχής, φόβου και μειονεξίας και επηρεάζουν τη γενικότερη συμπεριφορά και λειτουργία του ατόμου. Ο άνδρας που αισθάνεται ταπεινωμένος, αβοήθητος και  θεωρεί ότι έχει ρεζιλευτεί στη σύντροφό του  εμφανίζει μειωμένη λειτουργικότητα όχι μόνο στη σεξουαλική του δραστηριότητα αλλά και στην καθημερινότητά του, στις επαγγελματικές του υποχρεώσεις και σε άλλες δραστηριότητες. Το άγχος απόδοσης και ο φόβος μιας ενδεχόμενης αποτυχίας σε επόμενη σεξουαλική επαφή μπλοκάρουν το άτομο, συντελούν στην χαμηλή αυτοεκτίμηση του και αυξάνουν τις αρνητικές σκέψεις για τον εαυτό και το ρόλο του. Το να εγκλωβίζεται κανείς σε τέτοιου τύπου δυσλειτουργικές σκέψεις, κάθε άλλο παρά βοηθητικό μπορεί να είναι. Η επικοινωνία με τη σύντροφο και η επίσκεψη σε ειδικό της σεξουαλικής υγείας θα βοηθήσουν στην αντιμετώπιση του προβλήματος και στην ενίσχυση της αυτοεικόνας του ατόμου.

Παρακάτω παρουσιάζονται συνοπτικά οι σεξουαλικές δυσλειτουργίες της γυναίκας:
 Διαταραχή της σεξουαλικής επιθυμίας: χαρακτηρίζεται από μείωση μέχρι και εξαφάνιση της διάθεσης της γυναίκας να εμπλακεί σε σεξουαλική δραστηριότητα. Πρόκειται για την πιο συχνή σεξουαλική διαταραχή της γυναίκας, κατά την οποία παρουσιάζεται μείωση ή και απουσία σεξουαλικών φαντασιώσεων και μια γενικότερη αδιαφορία γύρω από τη  σεξουαλικότητα. Η σεξουαλική αποστροφή είναι λιγότερο συχνή και αναφέρεται στην έκλυση άγχους και στην πρόκληση αρνητικών συναισθημάτων ακόμα και στη σκέψη των γεννητικών οργάνων ή σε πιθανή σεξουαλική δραστηριότητα.
• Διαταραχή της σεξουαλικής διέγερσης: χαρακτηρίζεται από την απουσία κολπικής εφύγρανσης, αδυναμία διεύρυνσης του κολπικού χώρου και έλλειψη ηδονιστικής συμμετοχής. Συνοδό σύμπτωμα της διαταραχής αυτής είναι η δυσκολία ή η απουσία οργασμού, καθώς η καλή σεξουαλική διέγερση είναι σημαντική προϋπόθεση, προκειμένου να μπορέσει η γυναίκα να απολαύσει την οργασμική της κορύφωση.
• Διαταραχές του οργασμού: Πρόκειται για την αδυναμία της γυναίκας να βιώσει την πλήρη ψυχοσωματική συμμετοχή που την οδηγεί στην οργασμική της κορύφωση κατά τη διάρκεια της σεξουαλικής πράξης αλλά και εκτός αυτής, όταν η ίδια δηλώνει αδυναμία κορύφωσης και στην επίμονη προσπάθεια ερεθισμού της κλειτορίδας με το χέρι της (κλειτοριδικός οργασμός) ή με το χέρι του συντρόφου της.
• Διαταραχές του πόνου:

Δυσπαρευνία: πρόκειται για την κατάσταση όπου χαρακτηρίζεται από έντονο και επίμονο πόνο στην περιοχή των γεννητικών οργάνων πριν, κατά τη διάρκεια, ή μετά από τη σεξουαλική πράξη.

Κολεόσπασμος: Πρόκειται για τη σεξουαλική διαταραχή που εκφράζει τον έντονο ακούσιο σπασμό του έξω τριτημορίου του κόλπου, με αποτέλεσμα να μην είναι εφικτή η εισχώρηση του πέους  στον γυναικείο κόλπο.